मुंबई महानगरपालिका निवडणूक ही केवळ स्थानिक स्वराज्य संस्थेची निवडणूक नसून ती संपूर्ण महाराष्ट्राच्या राजकारणाची दिशा ठरवणारी मानली जाते. देशातील सर्वात श्रीमंत महापालिका म्हणून ओळखल्या जाणाऱ्या बृहन्मुंबई महानगरपालिकेवर (BMC) सत्ता मिळवणे हे सर्वच राजकीय पक्षांसाठी प्रतिष्ठेचे आणि सामर्थ्याचे प्रतीक आहे. अनेक वर्षांपासून रखडलेल्या मुंबई महापालिका निवडणुकांबाबत आता हालचाली वेगाने सुरू झाल्या असून, निवडणूक कधीही जाहीर होऊ शकते, अशी शक्यता वर्तवली जात आहे.
सध्या मुंबई महापालिकेचा कारभार प्रशासकांच्या माध्यमातून चालवला जात आहे. लोकनियुक्त प्रतिनिधी नसल्याने अनेक विकासकामे, धोरणात्मक निर्णय आणि स्थानिक प्रश्न प्रलंबित राहिल्याचा आरोप केला जात आहे. त्यामुळे मुंबईकरांमध्ये लोकप्रतिनिधींची निवड कधी होणार, याबाबत तीव्र उत्सुकता आहे. निवडणूक आयोगाच्या हालचाली, मतदार याद्यांचे अद्ययावतीकरण आणि प्रभाग रचनेबाबत सुरू असलेली चर्चा यामुळे निवडणूक लवकरच जाहीर होईल, असे संकेत मिळत आहेत.
मुंबई महापालिका निवडणुकीत यंदा बहुरंगी राजकीय लढत पाहायला मिळण्याची शक्यता आहे. शिवसेना (उद्धव बाळासाहेब ठाकरे गट), शिवसेना (एकनाथ शिंदे गट), भाजप, काँग्रेस, राष्ट्रवादी काँग्रेस (दोन्ही गट) तसेच मनसे हे प्रमुख पक्ष मैदानात असतील. पूर्वी शिवसेनेचा बालेकिल्ला मानली जाणारी मुंबई आता अनेक गटांमध्ये विभागली गेल्याने ही निवडणूक अधिक चुरशीची ठरणार आहे.
भाजप मुंबई महापालिकेवर प्रथमच थेट सत्ता मिळवण्याच्या प्रयत्नात आहे. गेल्या निवडणुकीत भाजपने शिवसेनेला जोरदार टक्कर दिली होती. आता राज्यातील सत्ताधारी महायुतीतील घटक म्हणून भाजप, शिंदे गट आणि राष्ट्रवादी काँग्रेस एकत्र किंवा स्वतंत्रपणे लढणार, याकडे सर्वांचे लक्ष लागले आहे. दुसरीकडे, उद्धव ठाकरे गटासाठी ही निवडणूक अस्तित्वाची आणि ताकद दाखवण्याची लढाई ठरणार आहे.
मुंबईतील निवडणूक प्रचारात स्थानिक प्रश्न निर्णायक ठरणार आहेत. रस्त्यांची खराब अवस्था, पावसाळ्यातील पूरस्थिती, मुंबईतील ड्रेनेज व्यवस्था, वाहतूक कोंडी, मेट्रो व इतर पायाभूत प्रकल्पांची संथ गती, झोपडपट्टी पुनर्वसन, घरांच्या वाढत्या किमती, प्रदूषण आणि कचरा व्यवस्थापन हे मुद्दे प्रचाराच्या केंद्रस्थानी असतील. तसेच मालमत्ता कर, पाणीपुरवठा आणि आरोग्य सेवा याबाबतही नागरिकांमध्ये नाराजी आहे.
मुंबई महापालिका निवडणूक ही आगामी विधानसभा आणि लोकसभा निवडणुकांची रंगीत तालीम मानली जात आहे. मुंबईत मिळालेला कौल राज्याच्या राजकारणावर मोठा प्रभाव टाकतो. त्यामुळे सर्वच पक्षांनी मुंबईसाठी विशेष रणनीती आखण्यास सुरुवात केली आहे. इच्छुक उमेदवारांची यादी तयार करणे, प्रभागनिहाय समीकरणे तपासणे आणि स्थानिक नेत्यांना सक्रिय करणे, हे काम जोमाने सुरू आहे.
एकूणच, मुंबई महापालिका निवडणूक ही केवळ मुंबईपुरती मर्यादित नसून ती महाराष्ट्रातील सत्तासंघर्षाची दिशा ठरवणारी ठरणार आहे. मुंबईकरांचा कौल कोणाच्या बाजूने जातो, याकडे संपूर्ण राज्याचे लक्ष लागले आहे.